AutoCAD 3D Ölçü Ekranda Nasıl Sabitlenir?

AutoCAD 2027’de 3D bir nesnenin ölçüsünü aldıktan sonra ölçü değerinin ekranda kalmasını istedim.

İlk başta DIST gibi ölçüm komutlarını denedim. İki noktayı seçtiğimde AutoCAD mesafeyi gösteriyordu ancak işlem bittikten sonra ölçü çizimin üzerinde kalmıyordu.

Benim istediğim 2D çizimlerde DIMENSION kullandığımda olduğu gibi ölçü çizgisinin, okların ve ölçü değerinin model üzerinde görünmeye devam etmesiydi.

Yani sadece ölçüyü öğrenmek değil, 3D nesneye kalıcı ölçü eklemek istiyordum.

Bu yazıda AutoCAD 3D ölçüyü ekranda nasıl sabitlediğimi ve Dimension nesnesini model üzerinde nasıl kalıcı bıraktığımı anlatacağım.

AutoCAD’de Ölçü Neden Ekrandan Kayboluyor?

Burada ilk olarak ölçüm ile ölçülendirme arasındaki farkı bilmek gerekiyor.

AutoCAD’de DIST komutunu kullandığınızda iki nokta arasındaki mesafeyi ölçersiniz.

Örneğin:

DIST

komutunu çalıştırıp iki nokta seçtiğinizde AutoCAD size mesafe değerini gösterir.

Ancak bu işlem çizime bir ölçü nesnesi eklemez.

Bu nedenle komut bittikten sonra ekranda kalıcı bir ölçü çizgisi görmezsiniz.

Benim ilk yaşadığım durum tam olarak buydu.

Ölçüyü alabiliyordum ancak ölçü modelin üzerinde kalmıyordu.

Çözüm: DIST Yerine DIM Kullanın

Ölçünün ekranda ve çizimde kalmasını istiyorsanız ölçüm komutu yerine Dimension oluşturmanız gerekiyor.

Bunun için komut satırına:

DIM

yazın.

Enter tuşuna basın.

İlk ölçü noktasını seçin.

Daha sonra ikinci noktayı seçin.

Fareyi hareket ettirerek ölçü çizgisini uygun konuma taşıyın.

Son olarak tıklayın.

Oluşturulan ölçü artık bir Dimension nesnesidir.

Yani komut kapandığında kaybolmaz.

DWG dosyasını kaydettiğinizde ölçü de çizimin içerisinde kalır.

Benim aradığım özellik tam olarak buydu.

3D Ölçüyü Ekranda Sabitlemek Ne Demek?

Aslında AutoCAD’de bunun için ayrı bir “ölçüyü sabitle” komutu bulunmuyor.

Önemli olan ölçüyü hangi yöntemle oluşturduğunuz.

DIST kullanırsanız ölçüm sonucu alırsınız.

DIM kullanırsanız çizime Dimension nesnesi eklersiniz.

Kısaca:

DIST = Ölçüyü öğren.

DIM = Ölçüyü çizimde bırak.

Bu ayrımı öğrendikten sonra benim yaşadığım sorun büyük ölçüde çözüldü.

DIM ile Eklediğim Ölçü 3D Modelde Neden Yanlış Duruyor?

3D nesnelerde DIM kullanırken başka bir sorunla karşılaşabilirsiniz.

Ölçü çizimde kalır ancak:

• Yanlış yönde görünür.
• Modelin arkasında kalır.
• Yatay olması gerekirken dikey oluşur.
• Farklı bir düzlemde görünür.
• Modeli çevirdiğinizde ölçünün aslında uzakta olduğu fark edilir.

Bunun temel nedenlerinden biri mevcut UCS çalışma düzlemidir.

3D modelde ölçü eklemek istediğiniz yüzey ile mevcut UCS aynı düzlemde değilse Dimension beklediğiniz yerde oluşmayabilir.

Bu durumda ölçüyü Move veya Rotate komutuyla sürekli düzeltmek yerine UCS’yi doğru yüzeye hizalamak daha pratik olabilir.

UCS Face ile Ölçüyü Doğru Yüzeye Sabitleme

Benim kullandığım yöntem UCS’yi ölçü eklemek istediğim 3D yüzeye hizalamak oldu.

Komut satırına:

UCS

yazın.

Enter tuşuna basın.

Ardından:

Face

seçeneğini kullanın.

3D nesne üzerinde ölçü eklemek istediğiniz düz yüzeyi seçin.

AutoCAD UCS’yi seçilen 3D yüzeye göre hizalar.

AutoCAD’in UCS Face seçeneği, kullanıcı koordinat sistemini bir 3D nesnenin yüzüne dinamik olarak hizalamak için kullanılır.

UCS hizalandıktan sonra DIM komutuyla ölçüyü oluşturabilirsiniz.

Bu şekilde Dimension nesnesinin doğru çalışma düzleminde oluşması çok daha kolay hale gelir.

PLAN Komutuyla Yüzeye Karşıdan Bakın

UCS’yi yüzeye hizaladıktan sonra model hâlâ açılı görünebilir.

Bu durumda ben PLAN komutunu kullanıyorum.

Komut satırına:

PLAN

yazın.

Enter tuşuna basın.

Mevcut UCS görünümünü kullanın.

Bu işlem görünümü mevcut çalışma düzlemine göre hizalar.

Daha sonra:

DIM

komutunu çalıştırın.

İki noktayı seçin ve ölçüyü uygun konuma bırakın.

Benim kullandığım pratik komut sırası şu şekilde:

UCS

Face

Yüzeyi seç.

PLAN

DIM

Bu yöntemle 3D nesnenin ilgili yüzeyine Dimension eklemek daha kolay oluyor.

Ölçü Modeli Çevirince Neden Dönüyor?

Burada önemli bir noktayı açıklamak gerekiyor.

3D model üzerinde Orbit yaptığınızda aslında modelin kendisini döndürmüyor olabilirsiniz.

Görüş açınızı değiştiriyorsunuz.

Bu nedenle Dimension nesnesi de 3D uzaydaki kendi düzleminde kalır.

Farklı bir açıdan baktığınızda ölçü:

• Eğik görünebilir.
• İnce bir çizgi gibi görünebilir.
• Yazısı ters görünebilir.
• Nesnenin arkasında kalabilir.

Bu, ölçünün silindiği veya bozulduğu anlamına gelmez.

Dimension nesnesi oluşturulduğu düzlemde durmaya devam eder.

3D modelin her açısından aynı şekilde ekrana dönük kalan klasik bir Dimension görünümü bekliyorsanız standart DIM çalışma mantığı bu şekilde değildir.

Bu nedenle ölçülerin gösterileceği ana görünümü önceden belirlemek daha kullanışlı olabilir.

Ölçünün Her Açıdan Düz Görünmesini Sağlayabilir miyim?

Benim de ilk düşündüğüm şey ölçünün model üzerinde kalması ve 3D modeli hangi açıya çevirirsem çevireyim yazının sürekli bana dönük görünmesiydi.

Ancak standart Dimension nesnesi oluşturulduğu çalışma düzlemiyle ilişkilidir.

Örneğin bir ön yüzeye ölçü eklediyseniz ölçü o yüzeye uygun düzlemde durur.

Modelin arka tarafına geçtiğinizde aynı ölçü beklediğiniz şekilde okunmayabilir.

Bu nedenle teknik 3D model üzerinde ölçü gösterirken ben ölçüleri ilgili yüzeylere göre oluşturmayı tercih ediyorum.

Ön yüzey ölçüsü için ön yüzeye uygun UCS.

Yan yüzey ölçüsü için yan yüzeye uygun UCS.

Üst yüzey ölçüsü için üst yüzeye uygun UCS.

Her yüzey için çalışma düzlemini değiştirerek Dimension oluşturabilirsiniz.

Birden Fazla Yüzeye Ölçü Nasıl Eklenir?

Örneğin 3D bir cihaz modeliniz var ve:

• Genişlik
• Yükseklik
• Derinlik

ölçülerini göstermek istiyorsunuz.

İlk olarak ön yüzeye UCS’yi hizalayın.

UCS > Face

kullanın.

Ön yüzeyi seçin.

DIM ile genişlik ve yükseklik ölçülerini oluşturun.

Daha sonra yan yüzeye geçin.

Tekrar:

UCS > Face

kullanın.

Yan yüzeyi seçin.

Derinlik ölçüsünü ekleyin.

Bu şekilde her Dimension kendi oluşturulduğu çalışma düzlemine uygun şekilde yerleşir.

Ben karmaşık 3D modellerde bütün ölçüleri tek UCS üzerinden oluşturmaya çalışmak yerine bu yöntemi daha kullanışlı buluyorum.

Boru Çapı Ölçüsünü Ekranda Nasıl Bırakırım?

Eğer 3D nesne bir boruysa ve çap ölçüsünün ekranda kalmasını istiyorsanız DIST kullanmak yerine uygun dairesel geometride:

DIMDIAMETER

komutunu deneyebilirsiniz.

Komutu çalıştırın.

Dairesel kenarı seçin.

Ölçü konumunu belirleyin.

Tıklayarak Dimension nesnesini çizime bırakın.

Örneğin:

Ø63

şeklindeki çap ölçüsü çizim üzerinde kalabilir.

Burada da temel mantık aynı.

Geçici mesafe ölçümü yerine Dimension nesnesi oluşturuyoruz.

Ölçü Yazısı Çok Küçükse Ne Yapılmalı?

Dimension çizimde kalıyor ancak neredeyse görünmeyecek kadar küçük olabilir.

Ben büyük 3D modellerde bu sorunla da karşılaştım.

Bunun için:

DIMSTYLE

komutunu çalıştırın.

Kullandığınız Dimension Style’ı seçin.

Modify seçeneğine tıklayın.

Özellikle:

• Text height
• Arrow size
• Fit
• Overall scale

ayarlarını kontrol edin.

Modelin boyutuna göre Dimension ölçeği çok küçük kalmış olabilir.

Ölçü aslında çizimde bulunmasına rağmen yazı ve ok boyutları nedeniyle görünmüyor olabilir.

Ölçüyü Yanlışlıkla Silinmeye Karşı Sabitlemek Mümkün mü?

Eğer “sabitlemek” ile Dimension nesnesini yanlışlıkla taşımamak veya silmemek istiyorsanız ölçüler için ayrı bir Layer oluşturabilirsiniz.

Örneğin:

3D_OLCULER

adında yeni bir Layer oluşturun.

Dimension nesnelerini bu Layer’a taşıyın.

Daha sonra Layer Properties Manager üzerinden ilgili Layer’ı kilitleyin.

Layer kilitlendiğinde ölçü nesnelerini yanlışlıkla değiştirme riskiniz azalır.

Ben teknik çizimlerde ölçüleri ayrı Layer üzerinde tutmayı daha düzenli buluyorum.

Bu aynı zamanda gerektiğinde bütün 3D ölçüleri tek seferde gizlemeyi de kolaylaştırır.

3D Ölçüler İçin Ayrı Layer Kullanmak Mantıklı mı?

Bence evet.

Özellikle katalog veya teknik proje için 3D model hazırlıyorsanız Dimension nesneleri modeli görüntülerken kalabalık oluşturabilir.

Ben olsam:

3D_OLCULER

gibi ayrı bir Layer oluştururum.

Bütün Dimension nesnelerini bu Layer üzerinde tutarım.

Ölçülü görsel gerektiğinde Layer’ı açarım.

Sadece 3D model görseli gerektiğinde Layer’ı kapatırım.

Bu şekilde ölçüleri tek tek silmek zorunda kalmam.

Ölçü Ekranda Görünmüyorsa Kontrol Listesi

3D nesneye ölçü eklediniz ancak ölçü görünmüyorsa şu sırayla kontrol edin:

1. DIST mi DIM mi Kullandınız?

DIST ölçüyü çizime eklemez.

Kalıcı ölçü için DIM kullanın.

2. UCS Doğru Yüzeyde mi?

UCS > Face ile ölçü eklenecek yüzeyi seçin.

3. Dimension Yanlış Düzlemde mi?

Modeli Orbit ile çevirip ölçünün konumunu kontrol edin.

4. Ölçü Yazısı Çok Küçük mü?

DIMSTYLE ayarlarını kontrol edin.

5. Dimension Layer’ı Kapalı mı?

Layer Properties Manager üzerinden ölçü Layer’ını kontrol edin.

6. Ölçü Modelin Arkasında mı?

Görüş açısını değiştirerek Dimension nesnesinin konumunu kontrol edin.

Benim Kullandığım Yöntem

Benim AutoCAD 2027’de istediğim şey oldukça basitti.

3D nesnenin iki noktasını seçmek ve ölçünün ekranda kalmasını sağlamak istiyordum.

İlk olarak ölçüm araçlarını düşündüm ancak bunlar sadece değeri gösteriyordu.

Benim ihtiyacım için doğru yöntem Dimension nesnesi oluşturmaktı.

Kullandığım sıra:

1. Ölçü eklenecek yüzeyi belirledim.
2. UCS komutunu çalıştırdım.
3. Face ile yüzeyi seçtim.
4. Gerekirse PLAN komutunu kullandım.
5. DIM ile iki noktayı seçtim.
6. Ölçüyü istediğim konuma bırakıp tıkladım.
7. Dimension nesnesini ayrı bir ölçü Layer’ına aldım.

Bu şekilde ölçü çizimin üzerinde kalıcı olarak görünmeye devam etti.

Sonuç

AutoCAD 3D ölçüyü ekranda sabitlemek istiyorsanız DIST gibi geçici ölçüm komutları yerine Dimension nesnesi oluşturmanız gerekir.

Bunun için:

DIM

komutunu kullanabilirsiniz.

3D modelde ölçü yanlış düzlemde oluşuyorsa:

UCS > Face > PLAN > DIM

sırasını deneyebilirsiniz.

Dimension oluşturulduktan sonra ölçü çizimin içerisinde kalır ve DWG dosyasıyla birlikte kaydedilir.

Ölçüleri yanlışlıkla değiştirmek istemiyorsanız ayrı bir Layer oluşturup Layer’ı kilitleyebilirsiniz.

Benim AutoCAD 2027’de 3D nesne üzerinde ölçüyü kalıcı göstermek için kullandığım yöntem bu oldu.