Windows 11 Uygulamayı Yüksek Performanslı GPU ile Çalıştırma
Windows 11’de bir programın güçlü NVIDIA veya AMD ekran kartı yerine dahili Intel grafik birimini kullandığını fark edebilirsiniz. Özellikle Photoshop, AutoCAD, 3D programları ve oyunlarda bu durum performans düşüşüne neden olabilir.
Ben bu durumu RTX 3050 Laptop GPU bulunan dizüstü bilgisayarımda yaşadım. Bazı programlar NVIDIA ekran kartı sistemde kurulu ve aktif olmasına rağmen Intel grafik birimi üzerinden çalışıyordu.
Windows 11’de uygulamayı yüksek performanslı GPU ile çalıştırmak için programın grafik tercihini manuel olarak değiştirebilirsiniz.
Windows 11’de Uygulama İçin Ekran Kartı Nasıl Seçilir?
Windows 11, birden fazla GPU bulunan bilgisayarlarda uygulama bazında grafik performansı tercihi belirlemenize izin verir.
Aşağıdaki adımları uygulayın:
- Başlat menüsünü açın.
- Ayarlar uygulamasına girin.
- Sistem bölümünü açın.
- Ekran seçeneğine tıklayın.
- Aşağı kaydırarak Grafikler bölümüne girin.
- Ekran kartını değiştirmek istediğiniz uygulamayı bulun.
- Uygulamaya tıklayın.
- Seçenekler bölümünü açın.
- Yüksek performans seçeneğini işaretleyin.
- Kaydet butonuna basın.
Microsoft’un Windows grafik ayarları belgesinde, birden fazla GPU bulunan sistemlerde uygulama veya oyun için Güç tasarrufu ya da Yüksek performans grafik tercihinin seçilebildiği belirtilmektedir.
Ayarı değiştirdikten sonra açık olan programı tamamen kapatıp yeniden başlatın.
Uygulama Grafik Ayarları Listesinde Görünmüyorsa Ne Yapılır?
Benim yaşadığım sorunlardan biri de bazı programların Windows 11 grafik ayarları listesinde görünmemesiydi.
Bu durumda programı manuel olarak ekleyebilirsiniz.
Ayarlar > Sistem > Ekran > Grafikler
bölümüne girin.
Uygulama ekleme bölümünden Masaüstü uygulaması seçeneğini kullanarak Gözat butonuna tıklayın.
Programın .exe dosyasını seçin.
Örneğin Photoshop için program dosyası genellikle Adobe kurulum klasörü altında bulunan ana Photoshop EXE dosyasıdır.
Programı ekledikten sonra:
Uygulama > Seçenekler > Yüksek performans > Kaydet
adımlarını uygulayın.
Programın Gerçek EXE Dosyasını Nasıl Bulabilirsiniz?
Burada dikkat edilmesi gereken önemli bir ayrıntı var.
Bazı programların bilgisayarda birden fazla EXE dosyası bulunabilir. Ana program yerine yardımcı servis veya launcher dosyasını grafik ayarlarına eklerseniz yaptığınız GPU seçimi işe yaramayabilir.
Doğru EXE dosyasını bulmak için programı açın.
Ardından:
- Ctrl + Shift + Esc tuşlarına basın.
- Görev Yöneticisi’ni açın.
- İşlemler veya Ayrıntılar sekmesine girin.
- Programı bulun.
- Programa sağ tıklayın.
- Dosya konumunu aç seçeneğine tıklayın.
Açılan klasörde çalışan uygulamanın gerçek EXE dosyasını görebilirsiniz.
Bu dosyayı Windows 11 grafik ayarlarına manuel olarak ekleyin.
Yüksek Performans Seçeneğinde NVIDIA Ekran Kartı Görünüyor mu?
Uygulama için Seçenekler bölümünü açtığınızda genellikle üç farklı tercih görünür:
- Windows karar versin
- Güç tasarrufu
- Yüksek performans
Benim bilgisayarımda yüksek performans seçeneğinin altında:
NVIDIA GeForce RTX 3050 Laptop GPU
görünüyor.
Güç tasarrufu seçeneğinde ise Intel dahili grafik birimi bulunuyor.
Microsoft, entegre GPU’ların daha hafif grafik işlemlerinde; ayrık GPU’ların ise daha yoğun grafik görevlerinde kullanılabildiğini açıklamaktadır.
Yüksek performans bölümünde NVIDIA veya AMD ekran kartınız görünmüyorsa Aygıt Yöneticisi ve ekran kartı sürücüsünü kontrol etmeniz gerekir.
NVIDIA Denetim Masası Yerine Windows Grafik Ayarlarını Kullanın
Eskiden NVIDIA ekran kartına sahip bilgisayarlarda uygulamanın kullanacağı GPU genellikle NVIDIA Denetim Masası üzerinden seçiliyordu.
Ancak yeni Windows sürümlerinde önemli bir değişiklik bulunuyor.
NVIDIA’nın resmî yardım belgesine göre Windows bir uygulama için GPU tercihi belirlediyse işletim sisteminin grafik tercihi, NVIDIA Denetim Masası’ndaki Tercih Edilen Grafik İşlemcisi ayarının önüne geçebilir.
Bu nedenle benim önerim öncelikle:
Ayarlar > Sistem > Ekran > Grafikler
bölümünü kullanmanızdır.
Buradan uygulamayı doğrudan Yüksek performans GPU’suna atayın.
NVIDIA Denetim Masası’ndan Program GPU Seçimi Nasıl Yapılır?
Windows grafik ayarlarında uygulama için bir GPU tercihi tanımlanmamışsa NVIDIA Denetim Masası üzerinden de program ayarı yapılabilir.
Masaüstüne sağ tıklayın ve NVIDIA Denetim Masası‘nı açın.
Ardından:
3D Ayarlarının Yönetilmesi > Program Ayarları
bölümüne girin.
Programı listeden seçin veya Ekle butonuyla uygulamayı ekleyin.
Sisteminizde seçenek bulunuyorsa:
Yüksek performanslı NVIDIA işlemcisi
tercihini seçin.
Uygula butonuna basın.
NVIDIA, tercih edilen grafik işlemcisi değiştirildiğinde hâlihazırda çalışan programların aynı GPU’yu kullanmaya devam edebileceğini ve ayarın uygulanması için programın yeniden başlatılması gerektiğini belirtmektedir.
Uygulamanın Hangi GPU’yu Kullandığını Nasıl Kontrol Edebilirsiniz?
GPU seçimini yaptıktan sonra uygulamanın gerçekten yüksek performanslı ekran kartını kullanıp kullanmadığını kontrol edebilirsiniz.
Ctrl + Shift + Esc tuşlarına basarak Görev Yöneticisi’ni açın.
İşlemler sekmesine girin.
Sütun başlıklarına sağ tıklayın ve varsa GPU altyapısı sütununu etkinleştirin.
Programın karşısında aşağıdakine benzer bir ifade görebilirsiniz:
GPU 0
veya:
GPU 1
Ardından Performans sekmesine girerek GPU numaralarını kontrol edin.
Örneğin benim sistemimde ekran kartlarının hangi GPU numarasıyla gösterildiğini Görev Yöneticisi üzerinden kontrol edebiliyorum. NVIDIA ekran kartının GPU numarasını belirledikten sonra uygulamanın GPU altyapısı sütununda aynı GPU’yu kullanıp kullanmadığına bakabilirsiniz.
Yüksek Performanslı GPU Seçtim Ama Program Hâlâ Intel Kullanıyor
Bu sorunu yaşarsanız ilk olarak programın tamamen kapalı olduğundan emin olun.
Görev Yöneticisi’ni açarak programın arka planda çalışan işlemlerini kontrol edin.
Ardından şu adımları uygulayın:
- Programı tamamen kapatın.
- Windows grafik ayarlarına girin.
- Programı listeden kaldırın.
- Gerçek EXE dosyasını manuel olarak yeniden ekleyin.
- Yüksek performans seçeneğini seçin.
- Bilgisayarı yeniden başlatın.
- Programı tekrar açın.
Özellikle Photoshop gibi birden fazla yardımcı işlemi bulunan programlarda yanlış EXE dosyasının seçilmesi GPU ayarının işe yaramadığını düşündürebilir.
GPU Kullanımı Yüzde 0 Görünüyorsa Ekran Kartı Çalışmıyor mu?
Hayır.
Ben de ilk kontrol ettiğimde NVIDIA GPU kullanımının bazı anlarda yüzde 0 veya çok düşük görünmesi nedeniyle ekran kartının kullanılmadığını düşündüm.
Ancak bir uygulamanın yüksek performanslı GPU’ya atanması ekran kartının sürekli yüksek kullanımda çalışacağı anlamına gelmez.
Örneğin Photoshop açıkken hiçbir işlem yapmıyorsanız GPU kullanımı düşük olabilir.
AutoCAD’de basit bir 2D çizim açıkken de harici ekran kartına fazla yük binmeyebilir.
GPU hızlandırmalı bir işlem, 3D görüntüleme veya yoğun grafik işlemi başladığında kullanım oranı artabilir.
Bu nedenle sadece GPU kullanım yüzdesine bakmayın. Programın hangi GPU altyapısını kullandığını da kontrol edin.
Windows 11 Uygulamayı Yüksek Performanslı GPU ile Çalıştırma Sorunu Çözüldü mü?
Windows 11’de bir uygulamanın Intel dahili grafik birimi yerine NVIDIA veya AMD ekran kartını kullanmasını istiyorsanız ilk kontrol etmeniz gereken bölüm Windows grafik ayarlarıdır.
Ayarlar > Sistem > Ekran > Grafikler > Uygulama > Seçenekler > Yüksek performans
yolunu kullanarak programın grafik tercihini değiştirebilirsiniz.
Benim yaşadığım durumda özellikle programın gerçek EXE dosyasını manuel olarak eklemek ve yüksek performans seçeneğini seçmek önemliydi.
Ayarı değiştirdikten sonra programı mutlaka tamamen kapatıp yeniden açın.
İç Link Önerisi
“Yüksek Performans Seçeneğinde NVIDIA Ekran Kartı Görünüyor mu?” bölümünden Windows 11 NVIDIA Ekran Kartını Kullanmıyor [Çözüm] yazına; EXE dosyası bölümünden ileride hazırlayacağımız Windows 11 Grafik Ayarlarına Program Ekleme yazına; GPU kontrolü bölümünden Windows 11 Program Ekran Kartı Seçme yazına link ver.
Teknik dayanak olarak Microsoft, Windows 11 grafik ayarlarında birden fazla GPU bulunan bilgisayarlarda uygulama için güç tasarrufu veya yüksek performans grafik tercihi seçilebildiğini ve değişiklik sonrasında uygulamanın yeniden başlatılması gerektiğini açıklıyor. NVIDIA ise Windows’un uygulama için tanımladığı GPU tercihinin NVIDIA Denetim Masası’ndaki tercih edilen grafik işlemcisi ayarını geçersiz kılabileceğini belgeliyor.
Resmî kaynaklar: Microsoft – Windows 11 Grafik Ayarları, Microsoft – GPU’lar Hakkında ve NVIDIA – Tercih Edilen Grafik İşlemcisini Ayarlama.
